馃憠 Dlaczego niekt贸rzy ludzie s膮 bardziej kreatywni ni偶 inni Badania |

Dlaczego niekt贸rzy ludzie s膮 bardziej kreatywni ni偶 inni

Neuronaukowcy próbuj膮 znale藕膰 zwi膮zek mi臋dzy procesami my艣lenia i znale藕膰 obszary mózgu odpowiedzialne za kreatywno艣膰.

Kreatywno艣膰 jest cz臋sto definiowana jako umiej臋tno艣膰 znajdowania nowych niestandardowych i u偶ytecznych rozwi膮za艅 i pomys艂ów. W tym kontek艣cie, to jest prawdziwe, 偶e wszyscy, a nie tylko 鈥瀏eniuszy鈥 jak Picasso czy Steve Jobs kreatywno艣ci – w wi臋kszym lub mniejszym stopniu (przez analogi臋 do intelektu).

Mówi膮c o kreatywno艣ci, mamy na my艣li nie tylko umiej臋tno艣膰 malowania arcydzie艂a czy umiej臋tno艣膰 wymy艣lania innowacyjnych produktów. Ka偶dy z nas musi "tworzy膰" w 偶yciu codziennym. Kto艣 my艣li, jakiego rodzaju obiad gotowa膰 z pozosta艂ych produktów. Kto艣 robi stroje na Halloween ze starych szmat. Wszystko to jest równie偶 twórcze. Badacze podkre艣laj膮, 偶e kreatywne zadania s膮 bardzo ró偶norodne i obejmuj膮 od "kreatywnych z ma艂ymi do" jak domowy prezent lub 偶art po "kreatywne z du偶ym K" – pisanie wiersza lub przeprowadzanie eksperymentu naukowego.

W ostatnich latach studiuj膮c procesy zachodz膮ce w mózgu, psychologowie i neuronaukowcy doszli do wniosku, 偶e z艂o偶ona interakcja mi臋dzy spontanicznym i kontrolowanym my艣leniem jest bezpo艣rednio zwi膮zana z kreatywno艣ci膮. Oznacza to, 偶e kreatywno艣膰 potrzebuje zdolno艣ci w dowolnym momencie do wydawania niezale偶nego i nieoczekiwanego pomys艂u, ale konieczne jest równie偶 przeanalizowanie jej pod k膮tem realizmu i wydajno艣ci – ju偶 przez kontrolowane my艣lenie.

Z ca艂ym szacunkiem dla tych osi膮gni臋膰, g艂ówne pytanie pozostaje bez odpowiedzi: dlaczego niektórzy ludzie s膮 bardziej kreatywni ni偶 inni? W艂a艣nie na to próbowali odpowiedzie膰 autorzy wspólnych bada艅 Harvardu, Yale, Pensylwanii, Illinois i Pó艂nocnej Karoliny, a tak偶e Graz University w Austrii i Southwest University of China. Naukowcy sugeruj膮, 偶e po cz臋艣ci stopie艅 ludzkiej kreatywno艣ci mo偶na przewidzie膰, oceniaj膮c skuteczno艣膰 funkcjonalnych wzajemnych zale偶no艣ci mi臋dzy trzema sieciami neuronowymi naszego mózgu.

Mapa twórczego mózgu

Eksperyment obejmowa艂 163 osoby, które zosta艂y poproszone o wykonanie standardowego testu na "rozbie偶ne my艣lenie" – aby wymy艣li膰 alternatywne sposoby wykorzystania znanych obiektów. Po wykonaniu zadania ka偶dy uczestnik przeszed艂 procedur臋 skanowania MRI mózgu, aby okre艣li膰, do których obszarów przep艂yw krwi by艂 maksymalnie wielki w procesie twórczego my艣lenia.Oceniono równie偶 interakcje funkcjonalne ró偶nych cz臋艣ci mózgu. Naukowcy analizowali, w jaki sposób aktywno艣膰 jednego wywo艂uje dzia艂anie innego, je艣li w ogóle prowokuje.

Wyniki testu i MRI zosta艂y nast臋pnie skorelowane. Najpierw naukowcy wybrali najbardziej kreatywne odpowiedzi na zadanie. Na przyk艂ad, jest oczywiste, 偶e osoba proponuj膮ca u偶ycie skarpetki jako systemu filtracji wody podczas rekreacji na 艣wie偶ym powietrzu jest bardziej kreatywna ni偶 osoba, która nie mo偶e wymy艣li膰 nic bardziej oryginalnego ni偶 "ciep艂e stopy w zimnym sezonie". Nast臋pnie przeanalizowali艣my, w jaki sposób mózg tych uczestników ró偶ni si臋 od pozosta艂ych.

Na podstawie tych danych naukowcy stworzyli rodzaj "mapy kreatywnego mózgu". Ze wszystkich mo偶liwych powi膮za艅 w mózgu w procesie my艣lenia (oko艂o 35 000) odrzucono te, które nie by艂y aktywne w momencie kreatywno艣ci uczestników. A pozostali w艂a艣nie utworzyli tzw "wysoce kreatywna sie膰", odpowiedzialna za generowanie oryginalnych pomys艂ów.

Po okre艣leniu tej sieci poprzez stworzenie "kreatywnej mapy mózgu" naukowcy wyznaczyli nowy cel. Czy b臋d膮 w stanie odgadn膮膰 stopie艅 kreatywno艣ci jednego lub innego nowego uczestnika eksperymentu,na podstawie danych MRI? Czy osoby z lepszymi linkami w "wysoce kreatywnej sieci" mózgu wykazuj膮 najlepsze wyniki w testach kreatywnych? Innymi s艂owy, czy mo偶liwe jest oszacowanie stopnia czyjej艣 kreatywno艣ci z góry z imponuj膮c膮 dok艂adno艣ci膮?

Przeprowadzono drugi eksperyment z osobami, które nie uczestniczy艂y w procesie tworzenia "kreatywnej mapy mózgu". Tutaj by艂o odwrotnie: najpierw wykonano MRI mózgu 艣ledzi膰 i przewidywa膰 stopie艅 kreatywno艣ci uczestnika, a nast臋pnie da艂 twórcze zadania.

W rezultacie badacze z dum膮 informowali, 偶e ich za艂o偶enia by艂y uzasadnione. Rzeczywi艣cie, istnieje bezpo艣rednia i wa偶na korelacja mi臋dzy hipotezami o stopniu kreatywno艣ci badanych i ich rzeczywistych rezultatach. W zwi膮zku z tym zwi膮zek znaleziono w mózgu, zebrane w 鈥瀊ardzo twórczy sieci鈥 naprawd臋 odpowiedzialny za kreatywno艣膰 i mog膮 by膰 wykorzystane w ocenie ludzkiej kreatywno艣ci. Im bardziej efektywne s膮 linki oznaczone przez naukowców, tym bardziej kreatywny, odpowiednio, ich w艂a艣ciciel.

Co dzieje si臋 w "wysoce kreatywnej sieci"

W ramach bada艅 naukowcy ustalili, 偶e ca艂a "wysoce kreatywna sie膰" jest podzielona na trzy podsystemy:

  • podstawowy,
  • mechaniczne,
  • kontrolowanie.

Podstawowy podsystem – po艂膮czenie tych cz臋艣ci mózgu, które s膮 odpowiedzialne za spontanicznego my艣lenia, gdy marzymy, by my艣le膰 o czym艣, baw si臋 przyj艣膰 do g艂owy szalone pomys艂y. Ten podsystem jest kluczem do generowania niecodziennych pomys艂ów, poszukiwania ró偶nych rozwi膮za艅.

Podsystem nadzoru jest ogó艂em tych cz臋艣ci mózgu, które s膮 aktywowane, gdy ludzie musz膮 skupi膰 si臋 na procesie my艣lowym i wyra藕nie pod膮偶a膰 za strumieniem my艣li. Ten podsystem jest kluczem do testowania pomys艂ów na efektywno艣膰, okre艣lanie ich potencja艂u i dalszy rozwój, je艣li taki potencja艂 istnieje. Dzi臋ki temu podsystemowi pomys艂 spontaniczny zostaje zmodyfikowany w strategiczny plan, aby osi膮gn膮膰 cel twórczy.

Podsystem mechaniczny jest rodzajem "prze艂膮cznika" mi臋dzy podsystemami podstawowymi i kontroluj膮cymi. Rodzaj skalach, które okre艣laj膮 warto艣膰 i znaczenie tego czy innego spontaniczny pomys艂: Czy jest sens, aby przenie艣膰 go do kontroli i podda膰 dalszej pracy, czy nie warto.

Ciekawe, 偶e podczas zwyk艂ego, codziennego my艣lenia wszystkie te trzy podsystemy nie dzia艂aj膮 razem. Na przyk艂ad, gdy podsystem steruj膮cy wchodzi w faz臋 dzia艂ania, podstawowy podsystem jest zwykle dezaktywowany. G艂ówn膮 hipotez膮 naukowców by艂o to, 偶e najbardziej kreatywni ludzie mog膮 jednocze艣nie "zawiera膰" podsystemy, które zwykle dzia艂aj膮 w izolacji.

W tym sensie "twórczy mózg" jest "dziwnym mózgiem", który dzia艂a nietypowo. Oznacza to, 偶e mo偶e jednocze艣nie aktywowa膰 podsystemy, zaprojektowane do pracy po kolei.

Godne uwagi jest to, 偶e profesjonalni autorzy wzi臋li udzia艂 w dalszych badaniach: naukowcy przeprowadzili skanowanie mózgu bezpo艣rednio w momencie, gdy muzycy jazzowi improwizowali, poeci komponowali nowe wiersze, a arty艣ci szkicowali. Potwierdzi艂a si臋 hipoteza równoczesnego u偶ycia zazwyczaj nie pracuj膮cych poduk艂adów, tym samym nadaj膮c wymy艣lon膮 "wysoce kreatywn膮 sie膰" o wielkim potencjale.

Teraz konieczne jest przeprowadzenie dalszych serii bada艅, aby zrozumie膰, w jaki sposób te zwi膮zki s膮 utrwalone w mózgu, lub przynajmniej w cz臋艣ci mo偶na nazwa膰 elastycznym.A potem zrozumienie: czy mo偶na wp艂ywa膰 na interakcj臋 podsystemów? Czy na przyk艂ad pasja malarska mo偶e wywo艂a膰 aktywacj臋 "wysoce kreatywnej sieci"? I czy w zasadzie mo偶na mówi膰 o rozwoju kreatywno艣ci, czy nie?

Autor: Roger Beaty (Roger Beaty), doktor habilitowany neurologii kognitywnej na Uniwersytecie Harvarda

殴ród艂o: www.scientificamerican.com/article/why-are-some-people-more-creative-than-others/

Like this post? Please share to your friends:

;-) :| :x :twisted: :smile: :shock: :sad: :roll: :razz: :oops: :o :mrgreen: :lol: :idea: :grin: :evil: :cry: :cool: :arrow: :???: :?: :!: